Il-biċċa l-kbira tal-assi tal-PI, bħat-trademarks, id-disinji u l-privattivi, iridu jiġu rreġistrati ma’ uffiċċju tal-PI biex tiġi żgurata protezzjoni legali. Għal xi drittijiet tal-PI, bħad-drittijiet tal-awtur u s-sigrieti kummerċjali, il-protezzjoni hija awtomatika ladarba jiġu ssodisfati rekwiżiti speċifiċi stabbiliti mil-liġi.
Fejn nista’ nirreġistra d-DPI tiegħi (trademarks, disinji, privattivi, mudelli ta’ utilità, varjetajiet tal-pjanti u indikazzjonijiet ġeografiċi)?
Qabel ma tapplika biex tirreġistra d-DPI tiegħek, għandek tikkunsidra fejn tixtieq tipproteġih. Dan se jkun relatat l-aktar ma’ fejn beħsiebek tagħmel negozju jew tuża l-innovazzjoni tiegħek: fuq livell nazzjonali, fuq livell Ewropew/tal-UE, jew fuq livell internazzjonali.
Livell nazzjonali: il-kundizzjonijiet u r-rekwiżiti għar-reġistrazzjoni jistgħu jvarjaw bejn il-pajjiżi. Jekk jogħġbok ikkuntattja lill-Uffiċċju tal-PI f’pajjiżek jew iċċekkja s-sit web tagħhom għal aktar informazzjoni dwar il-proċedura.
Livell Ewropew jew tal-UE: skont it-tip ta’ DPI li tixtieq tirreġistra, tista’ tippreżenta l-applikazzjoni tiegħek mal-istituzzjonijiet li ġejjin:
Trademarks tal-UE: fl-Uffiċċju tal-Proprjetà Intellettwali tal-Unjoni Ewropea (EUIPO);
Disinji tal-UE: fl-Uffiċċju tal-Proprjetà Intellettwali tal-Unjoni Ewropea (EUIPO);
Privattivi Ewropej: grupp ta’ privattivi nazzjonali, li jistgħu jinkisbu permezz ta’ applikazzjoni waħda ppreżentata fl-Uffiċċju Ewropew tal-Privattivi (UEP) iżda bil-ħtieġa li jiġu vvalidati aktar tard mill-uffiċċji nazzjonali tal-privattivi tal-istati kontraenti magħżula mill-applikant biex ikunu effettivi. Privattiva Ewropea b’effett unitarju fi 18-il Stat Membru tal-UE tista’ tinkiseb mill-1 ta’ Settembru 2024;
Varjetajiet tal-pjanti: fl-Uffiċċju Komunitarju tal-Varjetajiet tal-Pjanti (CPVO);
Indikazzjonijiet ġeografiċi: L-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni ta' ismijiet ta' prodotti speċifiċi (inbid, xorb alkoħoliku u prodotti agrikoli, u prodotti artiġjanali u industrijali) biex jippromwovu l-karatteristiċi uniċi tagħhom, marbuta mal-oriġini ġeografika tagħhom kif ukoll mal-għarfien espert tradizzjonali, ġeneralment trid tiġi ppreżentata quddiem l-awtorità kompetenti tal-Istati Membri. L-applikazzjoni tiġi skrutinizzata mill-awtoritajiet kompetenti nazzjonali tal-Istati Membri u tgħaddi minn proċess ta' oppożizzjoni nazzjonali. Jekk l-awtoritajiet jieħdu deċiżjoni favorevoli dwar l-approvazzjoni, huma jibagħtu l-applikazzjoni lill-Kummissjoni Ewropea (fil-każ ta' IĠ għal inbid, xorb alkoħoliku u prodotti agrikoli) jew lill-EUIPO (fil-każ ta' IĠ għal prodotti artiġjanali u industrijali) għat-tieni fażi ta' skrutinju fil-livell tal-UE inkluż proċess ta' oppożizzjoni fil-livell tal-UE. Fejn il-Kummissjoni jew l-EUIPO jqisu li l-kundizzjonijiet tar-reġistrazzjoni huma ssodisfati, l-isem jiġi rreġistrat u ppubblikat fir-reġistru korrispondenti tal-Unjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi. Permezz ta' deroga, xi Stati Membri huma eżentati milli jwettqu fażi nazzjonali għar-reġistrazzjoni ta' isem bħala indikazzjoni ġeografika għal prodotti artiġjanali u industrijali. F'dawn il-każijiet, l-applikant jista' jissottometti l-applikazzjoni tiegħu għar-reġistrazzjoni direttament lill-EUIPO li se jwettaq il-proċess ta' reġistrazzjoni (proċedura diretta), inkluż proċess ta' oppożizzjoni fil-livell tal-UE, u jekk iqis li l-kundizzjonijiet huma ssodisfati se jirreġistra u jippubblika l-isem fir-Reġistru tal-Unjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi għal prodotti tas-snajja' u industrijali.
Il- L-EUIPO ngħatat ir-rwol tal-awtorità kompetenti tal-UE fir-rigward tal-IĠ għall-artiġjanat u l-prodotti industrijali skont ir-Regolament li daħal fis-seħħ illum. Minn 1 ta’ Diċembru 2025, se jkun possibbli li tapplika għar-reġistrazzjoni fl-UE tal-ismijiet ta’ prodotti tal-artiġjanat u industrijali li jissodisfaw ir-rekwiżiti meħtieġa permezz ta’ applikazzjoni tal-IĠ waħda li tkopri l-Istati Membri kollha tal-UE.
Link utli dwar indikazzjonijiet ġeografiċi:
- GIview: database ta' GIs fl-Unjoni Ewropea u lil hinn
- Ċentru tal-GIs tal-EUIPO
Livell internazzjonali: inti għandek żewġ għażliet biex tipproteġi d-DPI tiegħek: jew tissottometti l-applikazzjoni tiegħek permezz tal-Uffiċċju tal-PI tal-pajjiż fejn qed tfittex protezzjoni, jew tagħmel użu minn applikazzjoni waħda fis-sistemi li ġejjin ipprovduti mill-Organizzazzjoni Dinjija tal-Proprjetà Intellettwali (WIPO);
It-trademarks: Is-Sistema ta’ Madrid – Is-Sistema Internazzjonali tat-Trademarks;
Disinji: Is-Sistema ta’ The Hague – Is-Sistema ta’ Disinn Internazzjonali;
Privattivi: PCT – Is-Sistema Internazzjonali tal-Privattivi;
Indikazzjonijiet ġeografiċi: Lisbon – The International System of Appellations of Origin and Geographical Indications
Varjetajiet tal-pjant: Protezzjoni tal-Varjetajiet tal-Pjanti (UPOV).
Tariffi tal-applikazzjoni
L-investiment fil-protezzjoni tal-PI tiegħek huwa pass strateġiku bi spejjeż li jvarjaw, skont l-ambitu ġeografiku tal-PI tiegħek. Tista’ tkun saħansitra aktar affordabbli milli taħseb. Ftakar, dawn it-tariffi huma prezz żgħir għall-valur sostanzjali li l-PI protetta tiegħek jista’ jġib lin-negozju tiegħek.
- Livell nazzjonali: it-tariffi għall-protezzjoni tal-assi tiegħek ivarjaw skont il-pajjiż u t-tip ta’ PI. Ikkuntattja lill-Uffiċċju lokali tal-PI tiegħek biex issir taf aktar dwar l-ispejjeż speċifiċi involuti.
- Livell Ewropew jew tal-UE: it-tariffi jvarjaw skont id-DPI li trid tirreġistra. Links għall-uffiċċji rilevanti u t-tariffi tagħhom jistgħu jinstabu hawn taħt.
It-trademarks: Tariffi għat-trademarks fl-EUIPO
- Disinji: Tariffi għad-disinji tal-Unjoni Ewropea fl-EUIPO
Privattivi: Tariffi għall-privattivi fl-EPO
Varjetajiet tal-pjanti: Tariffi u pagamenti ġenerali fis-CPVO
Indikazzjonijiet ġeografiċi: L-awtoritajiet tal-Istati Membri jistgħu joffru aktar informazzjoni peress li jistgħu jitolbu tariffa biex tkopri l-ispejjeż tal-ġestjoni tal-iskemi ta’ kwalità (l-ipproċessar ta’ applikazzjonijiet, dikjarazzjonijiet ta’ oppożizzjoni, applikazzjonijiet għal emendi u talbiet għal kanċellazzjoni).
- Livell internazzjonali: Il-WIPO toffri firxa ta’ informazzjoni dwar it-tariffi.
Kif tirreġistra – Passi bażiċi
Ir-rekwiżiti jistgħu jvarjaw skont it-tip ta’ DPI li trid tipproteġi u l-pajjiż li fih qed tfittex protezzjoni. Madankollu, hemm xi passi ġenerali li jistgħu jgħinuk tibda bl-applikazzjoni tiegħek:
Qabel ma tippreżenta l-applikazzjoni
Qabel ma tinvesti l-flus fir-reġistrazzjoni tad-DPI tiegħek, trid tkun ċert li l-assi intanġibbli tiegħek ikunu adatti għar-reġistrazzjoni u jkunu fil-fatt disponibbli. Il-proċess ta’ reġistrazzjoni tal-PI jista’ jkun kumpless; għalhekk, jista’ jkun utli li tikkuntattja espert tal-PI biex jappoġġak qabel u matul il-proċess ta’ reġistrazzjoni. Xi aspetti ġenerali li għandhom jiġu kkunsidrati huma dawn li ġejjin:
- Identifika l-assi tal-PI tiegħek u jekk ikunux eliġibbli għal reġistrazzjoni;
- Iddetermina l-livell ta’ kunfidenzjalità qabel ir-reġistrazzjoni (eż. tiddivulgax informazzjoni dwar privattiva jew disinn potenzjali);
- Wettaq tfittxija fis-suq u f’bażijiet tad-data tal-PI eżistenti (IPOs, EUIPO, EPO, WIPO, Reġistru tas-CPVO għall-varjetajiet tal-pjanti, GIview għall-Indikazzjonijiet Ġeografiċi); u tfittxija addizzjonali fl-isem tad-dominju (eż. EURID) u fir-reġistri tal-ismijiet tal-kumpaniji (nazzjonali u reġjonali) hija rakkomandata ħafna;
- Stabbilixxi strateġija ta’ negozju tal-PI;
- Iddeċiedi fejn tapplika u l-ambitu tal-protezzjoni għall-IPRs tiegħek (rilevanti għat-trademarks).
Il-proċess ta’ applikazzjoni
Il-proċess ta’ applikazzjoni jvarja skont it-tip ta’ PI li tapplika għalih u skont l-awtorità li tindirizza r-reġistrazzjoni.
Ikkuntattja lill-Uffiċċju tal-PI f’pajjiżek għal aktar informazzjoni dwar kwalunkwe aspett speċifiku relatat mal-proċess ta’ applikazzjoni f’pajjiżek. Jekk teħtieġ aktar informazzjoni dwar il-proċess ta’ applikazzjoni fuq il-livell Ewropew, dak tal-UE, jew dak internazzjonali, tista’ tiċċekkja l-links utli li ġejjin:
- Il-proċess ta’ reġistrazzjoni tat-trademarks fl-EUIPO;
- Il-proċess ta’ reġistrazzjoni tad-disinji tal-UE fl-EUIPO;
- It-tħejjija u l-preżentazzjoni ta’ applikazzjoni għal privattiva Ewropea (EPO);
- Il-preżentazzjoni ta’ applikazzjoni fl-Uffiċċju Komunitarju tal-Varjetajiet tal-Pjanti (CPVO);
- Applikazzjonijiet biex jiġu rreġistrati prodotti ġodda tal-IĠ;
- EUIPO GI hub.
Wara l-preżentazzjoni tal-applikazzjoni
Dawn li ġejjin huma l-passi komuni wara l-preżentazzjoni ta’ applikazzjoni:
Stenna l-eżaminazzjoni: l-Uffiċċju tal-PI se jeżamina l-applikazzjoni tiegħek biex jiddetermina jekk tissodisfax ir-rekwiżiti u l-istandards. Iż-żmien tal-eżaminazzjoni se jvarja skont l-Uffiċċju tal-PI u t-tip ta’ dritt tal-proprjetà intellettwali. Għal aktar informazzjoni dwar dan il-pass, jekk jogħġbok ikkuntattja lill-awtorità fejn applikajt għall-protezzjoni tal-PI jew iċċekkja s-sit web tagħhom;
Meta tirċievi d-deċiżjoni dwar ir-reġistrazzjoni: jekk l-applikazzjoni tiegħek tiġi approvata, se tirċievi ċertifikat ta’ reġistrazzjoni għad-DPI tiegħek; xi deċiżjonijiet dwar l-għoti ta’ protezzjoni jistgħu jkunu kondizzjonali u jiddependu fuq il-ħlas ta’ reġistrazzjoni xierqa, tariffi ta’ pubblikazzjoni jew tariffa għall-ewwel perjodu ta’ protezzjoni;
Iż-żamma tar-reġistrazzjoni: biex iżżomm ir-reġistrazzjoni tad-DPI tiegħek se jkollok tħallas it-tariffi meħtieġa, iġġeddidha kif meħtieġ u tirreġistra kwalunkwe bidla.
Kif iżżomm ir-reġistrazzjoni
It-tul ta’ żmien tal-protezzjoni tad-DPI jvarja skont id-DPI li tippossjedi. Ibqa’ viġilanti – ftakar li għandek tniedi l-proċedura ta’ tiġdid u tħallas it-tariffi assoċjati fil-ħin.
Trademarks: dawn jistgħu jiġġeddu b’mod indefinit kull 10 snin, għalkemm dan it-terminu jista’ jvarja skont il-leġiżlazzjoni applikabbli fit-territorju li tkun għażilt. Kun af li titlef id-drittijiet tiegħek jekk ma tużax it-trademark tiegħek fi żmien 5 snin mir-reġistrazzjoni. Barra minn hekk, parti terza tista’ topponi t-trademark tiegħek, li jista’ jwassal biex id-drittijiet tiegħek jiġu kkanċellati. L-Uffiċċju tal-PI rilevanti jista’ jipprovdilek informazzjoni aktar speċifika dwar il-protezzjoni tat-trademark.
Links utli:
• Disinji: it-tul massimu tad-disinn irreġistrat tal-UE huwa ta' 25 sena. Żomm f'moħħok li l-miżati tat-tiġdid huma dovuti kull ħames snin biex tiġi żgurata protezzjoni kontinwa. Fl-Istati Membri kollha tal-UE, tista' tipproteġi d-disinn tiegħek għal tliet snin mingħajr reġistrazzjoni (dritt ta' disinn mhux irreġistrat). Id-disinn ikun protett mill-jum li d-disinn isir disponibbli għall-pubbliku (żvelat) fi Stat Membru tal-UE. L-ewwel żvelar irid ikun sar fi Stat Membru tal-UE. Disinn tal-UE mhux irreġistrat irid jissodisfa l-istess rekwiżiti bħal disinn irreġistrat tal-UE. Madankollu, għandu jiġi nnutat li din il-protezzjoni mhijiex b'saħħitha daqs reġistrazzjoni. Tipproteġi d-disinn biss jekk tista' tipprova li oħrajn ikkopjaw id-disinn tiegħek deliberatament, u trid tkun tista' wkoll tipprova li kont l-ewwel wieħed li ppubblikajt/żvelajt id-disinn tiegħek. Għal aktar informazzjoni speċifika dwar il-protezzjoni tad-disinji f'pajjiżek, jekk jogħġbok ikkuntattja l-Uffiċċju tal-Proprjetà Intellettwali f'pajjiżek.
Links utli:
Privattivi: It-tul ta’ żmien massimu ta’ privattiva tal-UE huwa ta’ 20 sena mid-data tal-preżentazzjoni. L-ewwel annwalità titħallas tliet snin wara l-preżentazzjoni. L-annwalitajiet sussegwenti jridu jitħallsu kull sena. Għal aktar informazzjoni speċifika dwar il-protezzjoni ta’ privattivi f’pajjiżek, jekk jogħġbok ikkuntattja lill-Uffiċċju tal-PI f’pajjiżek.
Links utli:
Tariffi ta’ tiġdid u proċedura ta’ applikazzjoni għall-privattivi Ewropej fl-Uffiċċju Ewropew tal-Privattivi (UEP
Mudelli ta’ utilità: fl-UE, mudelli ta’ utilità jeżistu biss fil-pajjiżi li ġejjin: Awstrija, Bulgarija, Kroazja, Repubblika Ċeka, Danimarka, Estonja, Finlandja, Franza, Ġermanja, Greċja, Ungerija, Irlanda, Italja, Polonja, Portugall, Rumanija, Slovakkja, Slovenja u Spanja. Ir-rekwiżiti u l-proċeduri biex jinkiseb mudell ta’ utilità jvarjaw f’pajjiżi differenti, kif ivarja wkoll it-tul ta’ żmien tal-protezzjoni. Għal aktar informazzjoni speċifika dwar il-protezzjoni ta’ mudelli ta’ utilità f’pajjiżek, jekk jogħġbok ikkuntattja lill-Uffiċċju tal-PI fil-pajjiż li fih trid tfittex il-protezzjoni.
Varjetajiet tal-pjanti: fuq il-livell tal-UE, ladarba tingħata, il-protezzjoni tal-varjetajiet tal-pjanti hija valida għal perjodu massimu ta’ 25 sena, jew 30 sena għal, fost oħrajn, dwieli, siġar, asparagu u patata. Trid titħallas tariffa annwali biex tinżamm il-protezzjoni tal-varjetà tal-pjanta tiegħek. Għal aktar informazzjoni speċifika dwar il-protezzjoni ta’ varjetajiet tal-pjanti f’pajjiżek, jekk jogħġbok ikkuntattja lill-Uffiċċju tal-PI f’pajjiżek.
Links utli:
Indikazzjonijiet ġeografiċi: L-IĠ jingħataw għal perjodu ta’ żmien mhux limitat. Madankollu, l-IĠ irreġistrati jistgħu jkunu oġġett ta’ azzjoni ta’ kanċellazzjoni fejn il-konformità mal-kundizzjonijiet tal-ispeċifikazzjoni tal-prodott ma tkunx għadha żgurata jew fejn l-ebda prodott ma jkun tqiegħed fis-suq taħt l-IĠ protetta għal mill-inqas seba’ snin. Il-Kummissjoni Ewropea se tieħu d-deċiżjoni finali dwar jekk tikkanċellax IĠ irreġistrata.